กองวิจัยและพัฒนาการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำจืด

ปลาคาร์ปในบ่อซีเมนต์เลี้ยงยังไง...ให้ได้ลูก

ข่าวประชาสัมพันธ์

ปลาคาร์ปในบ่อซีเมนต์เลี้ยงยังไง...ให้ได้ลูก..คลิก

เลี้ยงปลาคาร์ปไว้ชมความงามในบ่อซีเมนต์ข้างบ้าน หน้าบ้าน หลายคนคงนึกสงสัยฟูมฟักมานานหลายปี อาหารไม่เคยขาด น้ำสะอาดใสไหลเย็น ปลาคาร์ปเจริญเติบโตได้ดี...แต่ทำไมมันไม่ออกลูกมาให้เราได้เห็นซะที
          "ก่อนอื่นต้องเข้าใจธรรมชาติของปลาคาร์ปเสียก่อนว่าเป็นปลาที่วางไข่แบบยึดเกาะกับวัสดุอื่นอย่างต้นไม้น้ำ หรือไม่ก็ก้อนหิน กิ่งไม้ แต่การเลี้ยงในบ่อซีเมนต์ ส่วนใหญ่แทบไม่มีวัสดุให้ไข่ปลาคาร์ปยึดเกาะได้เลย ปลาคาร์ปวางไข่ไปแล้ว ไม่มีอะไรยึดเกาะ ไข่ลอยเคว้งคว้างไปตามน้ำ ถูกพ่อแม่ปลาจับกินหมด เลยไม่มีลูก ให้เราได้เห็น ไม่เหมือนเลี้ยงในบ่อดินที่มีไม้น้ำงอกให้ไข่ยึดเกาะและไว้เป็นที่หลบซ่อนให้หลุดพ้น จากการถูกจับกิน"
          จิราภรณ์ ตันเจริญ นักวิชาการประมงปฏิบัติการ ศูนย์วิจัยและพัฒนาการ เพาะเลี้ยงสัตว์น้ำจืดเขต 2 (เชียงราย) ไขปริศนาที่หลายคนสงสัย
          อีกปัจจัย...การเลี้ยงในบ่อซีเมนต์มักจะมีระบบกรองน้ำใส แม้การเลี้ยงจะจำลองบ่อให้เหมือนธรรมชาติมีต้นไม้น้ำ วางก้อนหิน ท่อนกิ่งไม้ ไว้ก้นบ่อเพื่อให้ไข่ยึดเกาะ และเป็นที่หลบซ่อนจากการถูกกิน...ถึงลูกปลาจะฟักออกจากไข่มาได้ แต่มีอัตรารอดที่ต่ำมาก เพราะอาหารขนาดเล็กที่ลูกปลาจะกินได้มีน้อยมาก เนื่องจากถูกระบบดูดกรองน้ำกำจัดไปหมด
          แต่กระนั้นการเลี้ยงในบ่อซีเมนต์ ใช่ว่า จะไม่มีโอกาสได้ลูกเลย...ถ้ารู้จักวิธีจัดการ
          "ต้องใช้วิธีแยกเลี้ยง นั่นคือ เราเลี้ยงปลาคาร์ป เพื่อความสวยงามไว้ในบ่อซีเมนต์ที่มีอยู่ข้างบ้าน หน้าบ้านนี่แหละ แต่ถ้าต้องการให้มันวางไข่ ผสมพันธุ์ ต้องนำปลาคาร์ปที่เราต้องการ จะผสมพันธุ์มาแยกเลี้ยงในบ่อต่างหาก ปกติปลาคาร์ปทั้งตัวผู้และตัวเมียจะ
          ผสมพันธุ์ได้ต้องมีอายุตั้งแต่ 1 ปีขึ้นไป สังเกตได้จากจับปลามาหงายท้อง ถ้าเป็นตัวผู้จะเป็นรูทวารอยู่รูปล่อยน้ำเชื้อ และถ้าใช้มือรัดบีบท้องแล้วมีน้ำเชื้อสีขาวขุ่นออกมา แสดงว่าพร้อมผสมพันธุ์แล้ว"
          ส่วนตัวเมียท้องจะบวม อวัยวะเพศจะอูมนูนขึ้น
          มา มีสีแดงชมพูระเรื่อ แต่ถ้าจะให้ชัวร์ว่า พร้อมจะนำไปผสมพันธุ์รึยัง จิราภรณ์ แนะ...ก่อนจะคัดตัวไปผสมพันธุ์ ควรงดให้อาหาร สัก 1 มื้อ ในตอนเช้า และจับมาคัดตัวในตอนบ่าย...เพื่อจะได้ไม่สับสนว่าท้องบวมเพราะอิ่ม หรือมีไข่เต็มท้องพร้อมผสมพันธุ์
          แต่จะให้ดีควรฉีดฮอร์โมนเพศให้กับตัวเมียเพื่อจะได้ไข่ที่อยู่ในท้องมีความสมบูรณ์เต็มที่ โอกาสจะได้ลูกปลาในปริมาณมากจะมีสูง
          ได้ปลาตัวที่ชอบมาแล้ว จับมาลงบ่อซีเมนต์ขนาด 1x1 ม. ลึก 60 ซม. เติมน้ำให้สูงแค่ 1 ฟุต...ใส่ปลาคาร์ปตัวผู้ 2 ตัวต่อตัวเมีย 1 ตัว เพื่อการผสมพันธุ์จะได้มีน้ำเชื้อเพียงพอต่อปริมาณไข่ของตัวเมีย
          ที่สำคัญอย่าลืมเอาเชือกฟางพลาสติกมาผูกมัดและสางให้เป็นเส้นเล็กๆ ให้เป็นเหมือนพู่ลีดเดอร์เชียร์กีฬา ลงไปแช่ในบ่อสัก 1-2 พู่...เป็นการเลียนแบบใบไม้ใต้น้ำให้ไข่ปลาคาร์ปได้ยึดเกาะ
          เพียงแค่ 1 คืน รุ่งเช้าเป็นได้เห็นไข่ปลาคาร์ปเกาะเต็มพู่เชือกฟาง
          จากนั้นแยกพู่ที่มีไข่เกาะไปไว้ในอีกบ่อขนาดเดียวกับบ่อผสมพันธุ์นั่นแหละ ติดตั้งเครื่องเติมอากาศลงไปในบ่อพร้อมกับสเปรย์ละอองน้ำลงไปในบ่อ 1-2 วัน ลูกปลาก็จะฟักออกมาจากไข่ได้ โดยสวัสดิภาพ
          ช่วงนี้ให้เลี้ยงอนุบาลด้วยไข่แดงต้มสุกบดละเอียดละลายน้ำแล้วกรองด้วยผ้าโอล่อน หรือผ้าโอล่อนแก้ว ไปสัก 5 วัน วันละ 1-2 มื้อ
          วันที่ 6 ค่อยเปลี่ยนเป็นอาหารกุ้งไปอีก 1 สัปดาห์...ถัดจากนั้นถึงจะเลี้ยงด้วยอาหารเม็ดสำหรับปลาเล็ก และเสริมด้วยไรแดง
          อายุครบ 45 วันจะจับขาย หรือจะเอาไปเลี้ยงโชว์ในบ่อ...สุดแล้วแต่ความสบายใจ.

          บรรยายใต้ภาพ
          ลูกปลาเพิ่งฟักจากไข่.
          ไข่ปลาคาร์ปในพู่เชือกฟางเลียนแบบไม้น้ำ.
          ตัวเมีย.
          ตัวผู้.
          ฉีดฮอร์โมนเร่งให้ไข่สมบูรณ์.
          สเปรย์น้ำเพื่อฟักไข่.

          --ไทยรัฐ ฉบับวันที่ 4 ธ.ค. 2562 (กรอบบ่าย)--